Vogelwerkgroep Zutphen en omstreken

De werkgroep

De Vogelwerkgroep Zutphen en omstreken is opgericht in april 2005. Het werkgebied omvat de gemeente Zutphen en delen van de gemeenten Brummen, Voorst, Lochem en Bronckhorst. Voor kaartjes zie Werkgebied.

De vogelwerkgroep heeft drie hoofddoelen:

  • Kennis verzamelen over vogels in ons werkgebied
  • Beschermen van vogels en hun leefgebied
  • Overdragen van kennis over en enthousiasme voor vogels

Kennis verzamelen over vogels in ons werkgebied

Veel leden hebben een rol in het verzamelen van gegevens over vogels die in ons werkgebied voorkomen. Zij voeren – alleen of in groepjes – tellingen of inventarisaties uit of ringen vogels. Sinds 2005 tellen we tussen eind augustus en begin november minimaal twee maal per week trekvogels op een officiële trektelpost van trektellen.nl. De telpost lag eerder bij de Berkel, sinds 2022 bij de Onderlaatse Laak. In ons werkgebied liggen ook meerdere vogelringstations. SOVON verwerkt alle (landelijk) verzamelde data. Doordat dit gedurende langere tijd gebeurt kunnen we trends herkennen en weten we welke soorten en aantallen vogels binnen ons werkgebied en landelijk verblijven, of de aantallen toe- of afnemen en of er soorten verdwijnen of bijkomen.

Beschermen van vogels en hun leefgebied

Weidevogelbescherming in en rond Zutphen

Rond Zutphen broeden nog tientallen kieviten en enkele scholeksters, zoals op de Voorster Klei, de Tondense Enk, langs de Berkel, op de ijsbaan en in het buitengebied van Warnsveld en Voorst. Op een kleine 400 ha markeren we de nesten, zodat boeren ze tijdens veldwerkzaamheden weten te liggen en kunnen sparen. Ook de Tichelbeeksewaard, het uiterwaardengebied aan de westoever van de IJssel tussen de oude en de nieuwe brug, is een broedgebied voor weidevogels als tureluur, wulp, krakeend, graspieper, gele kwikstaart en soms zelfs kwartelkoning. Sinds 2007 maakt de vogelwerkgroep namens de gemeente afspraken met de pachters van deze weidegrond over uitstel van maaien en aanleg van graseilanden.

Beschermen van uilen, valken, mezen en visdieven

De uilenwerkgroep De Oelenwappers plaatst en controleert nestkasten van steenuilen, kerkuilen, bosuilen en torenvalken. Jonge vogels en teruggevangen adulten krijgen een ring. Met deze ringgegevens volgen we de populatieontwikkeling van de uilen en valken.

Voor huiszwaluwen en boerenzwaluwen hebben we op enkele plaatsen tillen geplaatst met kunstnesten en voor oeverzwaluwen beheren we een kunstmatige oeverzwaluwwand bij het Bronsbergenmeer. Op de Walburgiskerk plaatsten we een nestkast voor de slechtvalk. Daarnaast beheert de vereniging 200 mezenkasten, die we op verzoek van de gemeente Zutphen hebben opgehangen om de eikenprocessierups te bestrijden. We onderhouden de kasten en noteren of ze bezet zijn. In de Oude IJssel bij Empe hebben we broedvlotjes voor visdieven uitgezet. In de Rammelwaard beheren we de door Staatsbosbeheer geplaatste vogelkijkhut. We zorgen dat het uitzicht vrij blijft van opschot.

Overige bescherming

We houden zicht op beleidsontwikkelingen in ons werkgebied en treden in overleg met o.a. gemeente en provincie. Waar nodig maken we bezwaar tegen vogelonvriendelijk beleid. Soms voeren we daartoe een juridische procedure.

Overdragen van kennis en enthousiasme

De vogelwerkgroep organiseert regelmatig vogelcursussen voor beginners of gevorderden. De cursussen bestaan in de regel uit een combinatie van theorielessen en excursies. Ongeveer eenmaal per maand organiseren we een excursie voor leden. Dat kan in ons eigen werkgebied zijn of elders in het land in andere landschappen en met andere vogelsoorten. Een enkele keer organiseren we een (meerdaagse) excursie naar het buitenland.

Voor de onderlinge contacten en ontspanning organiseren we het VWG-café, een periodieke bijeenkomst om elkaar informeel te ontmoeten, waar leden hun ervaringen kunnen delen en waar we korte lezingen houden over vogels en de biotopen waarin ze leven. Voor kinderen tussen acht en twaalf jaar hebben we De Jonge Vogelaars. We organiseren zo`n acht activiteiten per jaar, waarbij ervaren vogelaars op stap gaan met deze jonge enthousiastelingen.

Werkgebied

Het totale werkgebied van de vogelwerkgroep beslaat 192 km2, zie onderstaande kaarten.

Verder is er als pdf beschikbaar:

Kaart van het werkgebied met nummering van atlasblokken en kilometerhokken
Onderverdeling van het werkgebied in 68 telgebieden zoals die sinds 2018 gehanteerd wordt tijdens de januaritellingen (42 mB)

Grens werkgebied in rood met gemeentegrenzen in zwart
Grens werkgebied in rood met gemeentegrenzen in zwart
Grens werkgebied in rood met atlasblokken (5 x 5 km)

Links

Waarnemingen in ons werkgebied

Natuur- & milieuverenigingen in en rond Zutphen
Vogelwerkgroepen in de omgeving
Landelijke vogelclubs
Websites van vogelaars in de regio

Michiel Schaap Natuurfotografie
Rob van Swieten weblog Nature special Birds

De inrichters van ons landschap
Natuurverenigingen en stichtingen
Gewonde vogels
Diversen
Kaarten
  • De Provincie Gelderland presenteert kaarten over natuur, landschap en landbouw. De kaarten kunt u over elkaar heen leggen om de informatie van de kaarten met elkaar te vergelijken. U kunt bijvoorbeeld kaarten raadplegen over de foerageergebieden voor ganzen, het voorkomen van bijzondere flora en de beschermde natuurmonumenten in Gelderland.
Ecologische Hoofdstructuur (2007)
Ecologische Hoofdstructuur (2007)
Facebook

Uitwisselen van informatie via Facebook 

Documenten

Huishoudelijk Reglement 2020.pdf